ایران به عنوان یکی از کشورهای زلزله‌خیز در جهان مطرح می‌باشد. با وجود این واقعیت متاسفانه بخش عظیمی از مساجد کشور بر اساس ضوابط فنی استوار نیستند. این در حالی است که ساختمان مساجد به عنوان یک سرمایه، هویت و فرهنگ ملی و مذهبی در کشور باید محسوب شود. استحکام و مقاوم‌سازی ساخت و سازها در کشور باید در برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاریهای کلان مسئولان اجرایی از اولویتی ویژه برخوردار باشد.

بعد از زلزله بم و فجایعی که برای مردم این منطقه پیش آمد، مجددا بحث مقاوم‌سازی سخن روز همه مسئولین و حتی مردم شده است. عده‌ای مقاوم‌سازی را به عنوان «ساختن مقاوم ساختمانهای نوساز» مطرح نموده‌اند و عده‌ای دیگر بحث «تعمیر، مرمت و مقاوم‌سازی ساختمانهای قدیمی» را مد نظر دارند. ولی نکته‌ی نگران‌کننده این است که متاسفانه حتی بعد از وقوع زلزله‌های اخیر، هنوز ساختمانهای خصوصی، عمومی، آموزشی و دولتی در حال احداث است که کلیه ضوابط محاسباتی برای مقاوم‌سازی در برابر زلزله به طور اصولی و صحیح اجرا نمی‌شود.

به هرحال مسئله مقاوم‌سازی در هر دو زمینه یاد شده (چه ساختمانهای قدیم یا بافت‌های فرسوده و چه ساختمانهای جدید و نو ساز) مطرح می‌باشد. در این میان ساختمانهای عمومی از اولویت و اهمیت بیشتری برخوردار می‌باشند، چون در گروه ساختمانهای درجه یک بوده و تعداد کاربر آنها بسیار زیاد است. ساختمان مساجد علاوه بر درجه اهمیت به لحاظ عمومی بودن با توجه به معیارها و ارزشهای دینی و مذهبی که دارند در درجه بالایی از اهمیت قرار داشته و در بحث مقاوم‌سازی جایگاه ویژه‌ای دارند.

رویکرد این مقاله بهینه‌سازی لرزه‌ای و راهکارهای ایمن‌سازی ساختمان مساجد کشور می‌باشد.

برگرفته از: ماهنامه ساختمان و کامپیوتر، سال سوم، شماره چهاردهم (مهر و آبان 1385)